Mensvisie

In mijn werk als psycholoog en trainer baseer ik mij op de optimistische en holistische mensvisie van Alfred Adler (1870 - 1937). Veel van de quotes op deze website zijn dan ook van hem afkomstig.

Alfred Adler is - samen met Sigmund Freud, Carl Jung en Victor Frankl - één van de grondleggers van de moderne psychologie. Zijn ideeën vind je terug in diverse stromingen als 'Positive Psychology', 'Schema Therapie', 'Contextuele Therapie', 'Acceptance and Commitment Therapy (ACT)', 'Emotionally Focused Therapy'.

De belangrijke basisprincipes uit Adler's mensvisie bespreek ik kort op deze pagina.

Zelfstandig maar niet alleen

Mensen zijn relationele wezens. We ontstaan, ontwikkelen en bestaan alleen in relatie met andere mensen. We zijn onderling met elkaar en alles in de wereld verbonden. Ons gedrag heeft altijd gevolgen voor anderen en de wereld waarin we leven. Gedrag wordt daarom altijd in de context en binnen sociale relaties begrepen.

We zijn daarnaast ook uniek en in staat zelfstandig keuzes te maken. We kunnen wel zelfstandig maar niet alleen leven. We zijn voor ons voortbestaan en onze ontwikkeling aangewezen op samenwerken met andere mensen.

Al ons gedrag is van invloed op anderen en het gedrag van anderen is van invloed op ons. Met onze creatieve kracht beslissen we hoe we omgaan met die invloed van buitenaf.

Onderlinge verbondenheid

Pas wanneer we ervaren en beseffen dat we onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, kunnen we begrijpen dat egocentrisch gedrag - je eigen belang voorop stellen - uiteindelijk ook schadelijk is voor jezelf.

We zijn als mens aangewezen op samenwerking. Alleen wanneer we het welzijn van anderen - het grotere geheel - voor ogen hebben, halen we het beste uit onszelf.

Van waarde willen zijn voor anderen

Ieder mens hoort erbij en verdient een plek op aarde. Ieder mens wil zich geliefd, geaccepteerd en waardevol voelen. Iedereen wordt geboren met in aanleg de intentie 'mee willen doen, prettige relaties met anderen onderhouden en doen wat nodig is'.

Wanneer we ons verbonden voelen met anderen, mee mogen doen en bij kunnen dragen, ontwikkelen we vaardigheden, zelfredzaamheid en gemeenschapsgevoel.

Gelijkwaardig maar niet gelijk

We zijn als mens allemaal uniek. We hebben onze eigen ervaringswereld, ons eigen perspectief en onze eigen gekleurde logica waarmee we betekenis geven aan wat we zien en ervaren.

We zijn niet gelijk, wel gelijkwaardig aan andere mensen. Een baan of positie maakt ons niet meer of minder waard en waardevol als mens.

Zelfstandig betekenis geven

Als mens geven we zelfstandig betekenis, 'kleur', aan gebeurtenissen en ervaringen. Hoe we denken over onszelf, anderen en de wereld beïnvloedt hoe we ons voelen en gedragen.

Erkennen dat we allemaal onze eigen gekleurde blik op de werkelijkheid hebben, met elkaar meevoelen en meeleven, helpt ons het contact en de verbinding met andere mensen te behouden, verbeteren en herstellen.

Levensstijl als navigatiesysteem

Vanaf onze geboorte ontwikkelen we een unieke privé logica en levensstijl die ons helpt situaties in te schatten, gebeurtenissen te begrijpen en te reageren op problemen.

Wanneer we in onze vormende  kinderjaren ervaren dat onze gekleurde privélogica klopt, gaan we onbewust geloven dat onze privé logica waar is. We gebruiken onze privé logica om nieuwe situaties in te schatten en begrijpen.

Zien wat ik denk en verwacht te zien

We nemen daarom altijd selectief waar, interpreteren wat we waarnemen selectief, herinneren selectief en handelen selectief waardoor onze beelden, onze overtuigingen en onze logica in stand blijven. Het geeft ons een gevoel van eenheid.

We ontlenen er onze identiteit aan en zeggen bijvoorbeeld 'zo ben ik' of 'dit is de rode draad in mijn leven', 'dit overkomt mij nu altijd' en 'typisch iets voor mij'.

Waartoe in plaats van waarom

Als mens handelen we  (onbewust) doelgericht op basis van wat we voor 'waar' aannemen. We komen in actie omdat we iets nastreven, iets willen bereiken of iets willen vermijden.

Wanneer we geloven dat we niet goed genoeg zijn, zullen we dit ook telkens weer ervaren en onbewust nastreven en bevestigd zien. Hoe we ook ons best doen dit juist niet te ervaren.

Onze logica en onze strategieën zijn er op gericht ons 'geloof-systeem' in tact te laten. Je van je eigen logica en levensstijl bewust worden is daarom erg belangrijk wanneer jij je wilt blijven ontwikkelen.

Holisme

We vormen als mens één ondeelbaar geheel. We zijn op elk moment in denken, voelen en handelen één. Er is niemand die voor mij denkt, voelt of doet. Ik zit zelf achter het stuur en bepaal welke richting ik opga.

Als ik impulsief en emotioneel reageer, dan doe ik dat zelf en niet iemand anders. En als ik daar een minuut later spijt van heb, bepaal ik dat ook zelf.

We zijn altijd verantwoordelijk voor ons eigen gedrag.

Actief vormgeven

We hebben niet altijd invloed op wat ons overkomt, maar we zijn geen slachtoffer van ons verleden of huidige omstandigheden. We hebben invloed op hoe we omgaan met wat we meemaken.

We zijn actieve vormgevers van ons eigen leven. Ieder mens is in staat zich te ontwikkelen, vooruit en voluit te leven.

Bewust opnieuw creëren

We zijn geen slachtoffer van ons verleden. Ook als we in onze jonge jaren ontmoedigende ervaringen hebben opgedaan en een ontmoedigend zelfbeeld, een ontmoedigend beeld van anderen en de wereld om ons heen hebben ontwikkeld.

We kunnen iedere dag bewust opnieuw beginnen, nieuwe ideeën ontwikkelen, ons laten inspireren, en andere keuzes maken. Als we bereid zijn NU te ervaren wat er NU is en te doen wat HIER en NU nodig is.